Yapılan araştırmalar, birçok gıdanın beynin çalışmasını doğrudan etkilediğini göstermiştir. Öyle ki, güçlü bir hafızanın ya da unutkanlığın perde arkasında, gıdaların gizli olduğu gerçeği ortaya çıkmıştır. Günlük hayatta, imtihanlardan önce şeker veya çikolata yemek, geç saatlere kadar çalışacaksak masamıza bir kupa kahve koymak alışkanlık olmuştur. Böylece beynin enerjisinin ve dinamikliğinin artırılacağı düşünülür.

Beynimiz, sinir sistemimizin en önemli organı olmakla, sanki bir orkestra şefi gibi çalışır. Beynimiz, vücut ağırlığımızın sadece % 2-3 oranında bir ağırlığa sahiptir. Ama günlük ihtiyacımız olan 2.000-2.500 kalorinin % 30’nu harcamaktadır. Bu enerji ile vücudun sinirler vasıtasıyla edindiği bilgileri bir hücreden diğerine taşımayı sağlar. Bunu “sinirsel iletici” denilen kimyevî maddeler salgılayarak yapar.

Vücutta milyarlarca sinir hücresi bulunmaktadır. Beynimiz beden, duygu ve davranışlarla ilgili diğer bütün mesajları, bu kimyevî maddeler aracılığıyla diğer hücrelere gönderir. Şüphesiz beyin, bu ağır işleri yapmak için gıda maddelerine ihtiyaç duyar. Yediklerimizin besin değeri, kan yoluyla bütün vücuda yayılmadan önce, ilk olarak beyne ulaşır. Beyin, hangi gıdanın ne kadar yararlı olacağını bildiği için bu konuda çok seçici davranır. “Beyin bariyeri” denilen koruyucu zırh, beyine giren bütün gıdaları kontrol edip kendine faydalı olanları seçer, kalanları kan yoluyla vücudun diğer taraflarına gönderir.

Beynin bu seçici özelliğinden yola çıkılarak, birtakım araştırmalar yapılmıştır. Bunun sonucunda da bazı gıdaların beyin performansını artırıp, çalışma gücünü destekleyerek, unutkanlığa ve hafıza fonksiyonlarına iyi geldiği ispatlanmıştır. Hatta son araştırmalar, gıdaların türü kadar miktar ve kalitesinin de zihnî performansı etkilediğini ortaya çıkarmıştır.

Bunun yanında sâkinleştirici ilaçlar, ağrı kesiciler, alerjik ilaçlar, sigara, alkol, işlenmiş rafine gıdalar ve oksijeni düşük ortamlar, hafıza gücünü zayıflatmaktadır. Çok yağlı, ağır yiyecekler ise, kanın beyinden çekilerek sindirim sistemine yönelmesine sebep olup, yorgunluk, uyuklama, zihnî potansiyelde düşüşe sebep olmaktadır. Özellikle çocukların vazgeçilmezi olan çok şeker tüketimi, kola ve cipsin hâfızayı zayıflattığı, unutkanlığa sebep olduğu da ortaya çıkmıştır.

Günümüzde hızla yaygınlaşan Alzheimer hastalığının en önemli belirtisi, unutkanlıktır. Bazı yiyeceklerde bulunan “kolin” isimli maddenin, her gün yeterli miktarda alınmasının bu hastalığa iyi geldiği bilinmektedir. Ayrıca genç yaşlarda başlayan unutkanlığı önlemek için en çok kolin ihtiva eden şu gıdalar sıklıkla yenilmelidir: Yeşil yapraklı sebzeler, lahanagiller, karnabahar, soya fasulyesi, süt, yumurta sarısı, balık ve sakatatlar.

Proteinli gıdalarda bulunan “trozin” adlı aminoasit de hızlı düşünme, enerjik olma ve performansı arttırmada etkilidir. Bunun için güne bol proteinli (yumurta, süt, peynir gibi) kahvaltıyla başlamak gerekir. Yine karbonhidratlı yiyeceklerin (tahıllar, ceviz, fındık, badem gibi kuruyemişler, kuru meyveler, kuru baklagiller gibi) beynin enerji kaynağı olduğu hatırdan çıkarılmamalıdır. Bilhassa kuru kayısı, incir, üzüm, pekmez gibi glikoz bakımından zengin gıdalar, hâfızayı güçlendiren ve beynin tabiî enerji kaynaklarıdır.

Vitamin ve minerallerin beynin gelişiminde ve düzenli işleyişinde azımsanmayacak rolleri vardır. B grubu vitaminleri (kuru baklagiller, kırmızı et, süt ve ürünleri, balık, tavuk, yeşil sebzeler, yumurta, muz, kavun) beynin yorgunluğunu giderici ve hafızayı güçlendiricidir.
C vitaminince zengin (turunçgiller, kivi, domates, patates, çilek, yeşilbiber, brokoli…) gıdalar, özellikle antioksidan olmalarından dolayı sinir sisteminin düzenli işleyişinde önemlidir. Aynı tesiri E vitaminince zengin yiyecekler de yapmaktadır. Bunlardan bazıları; nebâtî (bitkisel) yağlar, yerfıstığı, ay çekirdeği, buğdaydır.

Hâfızamızı nasıl güçlendirebiliriz?
1997’de Madrid’de yapılan bir araştırma, yüksek hâfıza kapasitesiyle, meyve-sebze ve lifli gıdalardan oluşan bir beslenme tarzının doğrudan ilişkili olduğunu ortaya çıkarmıştır. Siyah erik, ıspanak, portakal, çilek başta olmak üzere sık sık meyve-sebze yenilmesi tavsiye edilmiştir.

Uzmanlar, zekâ gelişimine katkı sağlayan 10 gıdayı belirleyerek şöyle açıklamışlardır:

Patates: Kan şekerini dengeli bir şekilde yükselterek zekânın daha verimli çalışmasını sağlar.

Çilek: İçindeki fisetin maddesi, hâfıza kaybının etkilerini azaltıp, bunamayı geciktirmektedir.

Bitter Çikolata: Mg ve antioksidan içeriğiyle beyne oksijen taşıyarak daha aktif çalışmasını sağlar.

Üzüm Suyu: Dopamin salgılanmasını artırarak problem çözme yeteneğini geliştirir.

Yoğurt: Yoğurtta bulunan “trozin” isimli madde, hâfızayı kuvvetlendirir.

Fasulye: Lif ve proteinin bir arada alınmasını sağlayarak özellikle çocuklarda zekâyı açar.

Somon: Somon balığındaki Omega-3 yağları, hem beyni korur, hem de hafızayı güçlendirir.

Kırmızı ve turuncu renkli sebzeler: Domates, kırmızıbiber, havuçtaki antioksidan özellik, beynin daha sağlıklı kalmasını sağlar.

Yağsız Kırmızı Et: Tam bir demir deposu olmakla beynin gelişimi için çok yararlıdır.

Tahıllar: B vitamini kaynağı olması ve kan şekerini dengelemesiyle beynin düzenli işleyişinde önemlidir.

Bu bilgiler ışığında, yeme-içme düzenimizi yeniden gözden geçirerek hâfızamızı daha dinç hâle getirebiliriz. Özellikle yeşil çay alışkanlığı kazanmalı, meyve, sebze ve lifli gıdalarla dostluğumuzu artırmalıyız.

Şebnem Dergisi - Nejla Baş

Sağlık bakımından bir ilaç, temizlik bakımından da çok faydalı olan sirke ve özellikle elma sirkesinin evinizde nerelerde kullanabileceğinizi biliyor musunuz?

Reader’s Digest dergisi, sirkenin birbirinden farklı kullanım alanlarını ve faydalarını kısa kısa maddeler halinde açıkladı. İşte bunlardan bazıları:

Bilgisayar ve çevre birimleri temizler:

Bilgisayarınız, yazıcınız, faks makineniz ve diğer ev ofis araçlarını tozdan uzak tutarsanız daha iyi çalışacaktır. Temizliğe başlamadan önce tüm ekipmanların kapalı olduğundan emin olun. Bir kaba eşit miktarlarda su ve sirke koyun. Temiz bir bezi bu karışımın içinde nemlendirin, asla sprey şişesi kullanmayın. Silmeye başlayın. Klavyenizin tuşları gibi dar yerleri silmek için ise elinizde birkaç pamuk tomarı bulundurun.

Bilgisayarınızın faresini temizler:

Eski model toplu farenizi temizlemek için yarı yarıya sirke-su karışımı kullanın. Öncelikle, topu farenin altından çıkarın. Karışıma batırarak nemlendirdiğiniz bezi sıktıktan sonra topu temizleyin ve fare üzerindeki parmak izlerini ve kirleri çıkarmak için farenin kendisini de silin. Topun yuvasını temizlemek için bir parça nemlendirilmiş pamuk kullanın, topu yerine takmadan önce birkaç saat kurumasını bekleyin.

Duman kokusunu giderir:

Eğer eti pişirirken yaktıysanız ya da evinizde ard arda sigara içiliyorsa, kokunun en yoğun olduğu dörtte üçünü sirke ya da elma sirkesiyle doldurduğunu bir kase koyarak duman kokusunu giderebilirsiniz. Koku evinizin tümüne dağıldıysa farklı odalarda birkaç kase kullanabilirsiniz. Koku bir günden daha kısa sürede çıkacaktır.
Küf lekesini yok eder: Küf lekelerini çıkarmak için sirkeye başvurun. Sirkeyi ilave havalandırma olmaksızın güvenle kullanabilir ve her yüzeye uygulayabilirsiniz. Sirkeyi banyonun demirbaş eşyalarında, fayanslarda, mobilyalarda, boyalı yüzeylerde, plastik perdelerde ve buna benzer birçok yüzeyde kullanabilirsiniz. Hafif lekeler için, sirkeyi eşit miktarda suyla seyreltin.

Krom ve paslanmaz çeliği temizler:

Evinizdeki krom ve paslanmaz çeliği temizlemek için, sprey şişesine koyduğunuz seyreltilmiş sirkeyle ve yumuşak bir bezle parlatabilirsiniz.

Gümüşlerinizi parlatır:

Gümüş bilezik, yüzük ve diğer takılarınızın yanında evdeki gümüş eşyalarınızın yeni gibi parlaması için yarım bardak sirke ve 2 yemek kaşığı karbonat karıştırdığınız suyun içinde 2-3 saat bekletin. Sonra soğuk suyun altında durulayın ve yumuşak bir bezle kurutun.

Tükenmez kalem lekelerini siler:

Tükenmez kalem lekesi olan yere kumaş ya da sünger kullanarak biraz sirke bastırın. Leke çıkana kadar bu işlemi tekrarlayın.

Yapıştırıcıları, fiyat etiketlerini çıkarır:

Çocuğunuzun mobilyanıza ya da duvarınıza yapıştırdığı etiketileri çıkarmak için, kenarlarına ve köşelerine biraz sirkeyi emdirin ve dikkatlice kredi kartı ya da plastik telefon kartıyla kazıyın. Cam, plastik gibi yüzeylerdeki fiyat etiketlerini çıkarmak için üzerine biraz daha fazla sirke dökün, birkaç dakika bekleyin ve temiz bir kumaşla çıkarın.

Makasınızı parlatır:

Makasınız kirlendiğinde ve yapışkan olduğunda yıkamak için su kullanmayın. Bunun yerine makasınızın keskin kısmını sirkeye batırılmış bir bezle temizleyin ve sonra kurutun.

Kokan tuvaletinizi tazeler:

Öncelikle banyonuzdaki eşyaları dışarı çıkarın, sonra duvarları, tavanı ve zemini, 4 litre suya karıştıracağınız 1 fincan sirke ve 1 fincan amonyak ve ¼ fincan karbonat ile yıkayın. Tuvaletin kapısını açık bırakın ve eşyalarınızı içeriye yerleştirmeden önce içerinin kurumasına izin verin.

Halılarınızı eski haline getirir:

Eğer halılarınız eskimiş ve kirli görünüyorsa, eskisi gibi parlak ve canlı görünmeleri için 4 litre suyun için 1 fincan sirke kattığınız suya çalı süpürgeyi daldırın ve bununla halınızı süpürün. Halınızın ucundaki rengi atmış iplikler de ışıldayacak ve bu solüsyonu durulamanıza gerek yok.

Halıdaki lekeleri çıkarır

Halınızdaki lekeleri sirkeyle çıkarmak için,
Hafif lekeler için yarım fincan sirke içinde 2 çorba kaşığı tuzu eritin, bu suyla lekeli yeri ovalayın, kurumasını bekleyip, elektrik süpürgesiyle süpürün.
Daha büyük ve koyu lekeler için, karışıma 2 çorba kaşığı boraks ekleyin ve aynı şekilde temizleyin.
Daha inatçı ve halının içine işlemiş kir ve lekeler için, 1 yemek kaşığı sirke ile bir yemek kaşığı mısır nişastasından macun yapın ve kuru biz bez kullanarak lekenin içine iyice ovalayarak yedirin ve 2 gün bu şekilde bekleyin, sonra süpürün.

Leke çıkarıcı sprey hazırlamak için, şişeyi 5 ölçü su ve 1 ölçü sirkeyle doldurun. İkinci bir şişeyi de 1 ölçü köpüksüz amonyak ve 5 ölçü suyla doldurun. Lekeye bu karışımı yedirin. Birkaç dakika bekleyin sonra temiz, kuru bir bezle kurutun. Leke çıkana kadar bunu tekrar edin.

Mum lekesini yok eder

Romantik bir gecenin ışıltısı olan mumlar, ahşap mobilyalarınızda genellikle leke bırakır. Bu lekeyi çıkarırken, lekeyi yumuşatmak için fön makinesini en sıcak ayarına getirin ve kağıt havluyla kurutabildiğiniz kadar kurutun. Sonra, eşit miktardaki su-sirke karışımına batırılmış kumaş ile ovalayın. Yumuşak ve emici bir bezle kurulayın.

Mobilyalardaki su lekesini çıkarır

Ahşap mobilyalar üzerine bırakılan ıslak bardakların bıraktığı beyaz halkaları çıkarmak için eşit oranda sirke, zeytinyağını karıştırın ve bu karışımı yumuşak bir bezle lekeye uygulayın. Parlatmak için ise başka temiz ve yumuşak bez kullanın.

Buzdolabınızı temizler:

Kapının sızdırmaz contası ve sebze-meyve gözleri de dahil buzdolabınızın içini ve dışını temizlemek için eşit miktarlarda su ve sirkeyi karıştırın. Küf oluşumunu önlemek için, iç kapıları ve içteki gözleri bez üzerine sirke dökerek silin. Ayrıca, buzdolabınızın üzerinde birikmiş toz ve kirleri silmek için seyreltilmiş sirke kullanabilirsiniz.

Mikrodalga fırınınızı buharla temizler

İçi ¼ fincan sirke ve 1 fincan suyla dolu cam kaseyi fırının içine yerleştirin ve en yüksek ısıda 5 dakika bekleyin. Kase soğuduğunda, bir kumaş ya da süngeri bu sıvıya batırın ve iç yüzeydeki lekeleri temizleyin.

Kesme tahtasını mikroplardan temizler

Her kullanımdan sonra, tahtaları doğrudan sirkeyle silip temizleyebilirsiniz. Sirkenin içindeki asetik asit, E.coli, Salmonella, and Staphylococcus gibi zararlı mikroplara karşı iyi bir dezenfektandır. Asla su ve bulaşık deterjanı kullanmayın. Çünkü, bu tahtanın liflerini zayıflatır.

Bulaşık makinenizi yıkayabilirsiniz

Bulaşık makinenizin performansını yüksek düzeyde tutmak ve sabun tabakası oluşumunu yok etmek için, ünitenin altına seyreltilmiş 1 fincan sirke dökün ya da üstteki rafa bir kasenin içine sirke koyun. Sonra bulaşık makinenizi bulaşık ya da detarjan koymadan tam devir çalıştırın. Özellikle suyunuz sertse, bunu ayda bir tekrarlayın. Ancak, bu işlemi uygulamadan önce bulaşık makinenizin kullanım klavuzuna bir göz atın.

Porselen, kristal ve cam eşyalarınızı temizler

Cam eşyalarınızı parlatmak için durulama suyuna sirke ekleyebilirsiniz. Cam eşyalarınızı her gün parlaması için, bulaşık makinenizin durulama devrine ¼ fincan sirke ekleyin.

Kristal eşyalarınızı parlatmak için

Bulaşık makinenizi durulama suyuna 2 yemek kaşığı sirke ekleyin. Sonra, bunları 3 ölçü su ve 1 ölçü sirke ile hazırladığınız su ile durulayın ve açık havada kurutun.

Fincanlardan çay, kahve lekelerini çıkarır

Bunun için, eşit miktarda sirke ve tuzla ovalamayı deneyin, sonra bunları ılık suyun altında durulayın.

Su ısıtıcınızı (kettle) temizlemek için…

Makinenizde biriken kireç ve mineral kalıntılarını temizlemek için, 3 fincan sirkeyi 5 dakika süreyle iyice kaynatın ve sirkeyi gece boyunca içinde bırakın. Ertesi gün soğuk suyla durulayın.

Kızartma sonrası temizlik yapar

Kızartma işini bitirdiğinizde ocağın üstüne, duvarlara sıçrayan yağ damlacıklarını temizlemek için, bunları seyreltilmiş sirkeye batırılmış sünger ile silebilirsiniz. Durulamak için soğuk suyla ıslatılmış başka bir sünger kullanın, sonra da yumuşak bir bezle kurutun.

Yumurta pişirirken çatlamayı nasıl önler?

Kızartma tavanızı korur:

Kızartma tavanızda 10 dakika boyunca 2 fincan sirke kaynatmak, birkaç ay boyunca yiyeceklerinizin yapışmasını önler.

Mutfağınızın havasını temizler:

Mutfağınıza dün pişirdiğiniz yemeğin kokusu sindiyse, 1 fincan suya yarım fincan sirke karıştırın. Ve karışım buharlaşana kadar kaynatın.

Yumurtanızı daha iyi haşlamanıza yardım eder: Yumurta haşladığınız suya litre başına 2 yemek kaşığı sirke ekleyerek, yumurtanızın çatlamasını önleyebilir ve kabuğunun daha kolay soyulmasını sağlayabilirsiniz.

Sebze ve meyvelerinizi temizler

Meyve ve sebzelerinizi yemeden önce, gizli kirleri, tarım ilaçlarını ve hatta küçük böcekleri yok etmek için, 4 litre soğuk suyun içine 4 yemek kaşığı elma sirkesi koyun, sebze ve meyvelerinizi bunun içinde durulayın.

Elinizdeki kokuları çıkarır

Yemek hazırladıktan sonra ellerinize sinen soğan, sarımsak ve balık kokusunu çıkarmak çok zordur. Sebzelerinizi dilimlemeden ya da balıkları temizlemeden önce biraz saf sirkeyle ellerinizi ovalamanız işe yarayacaktır.

Boğaz ağrısını hafifletir:

3 şekilde boğaz ağrısına iyi gelir;

Nefesinizi tazeler

Soğanlı ya da sarımsaklı bir yemekten sonra nefesinizin kısa sürede güzel kokmasının ve tazelenmesinin yolu, bir bardak ılık suyun içine 2 yemek kaşığı elma sirkesi ve 1 çay kaşığı tuzu eritip bununla ağzınızı durulamaktır.
Boğazınız öksürükten dolayı tahriş olduysa ya da konuşmaktan ve şarkı söylemekten dolayı ağrıyorsa, bir bardak ılık suda 1 yemek kaşığı elma sirkesiyle 1 çay kaşığı tuzu eritin ve bununla günde birkaç kez gargara yapın.

Boğazınız grip ya da soğuk algınlığından dolayı ağrıyorsa, bir ¼ elma sirkesi ile ¼ balı karıştırın ve 4 saatte bir, 1 yemek kaşığı yutun.

Öksürük ve boğaz ağrısını hafifletir

Bunun için yarım fincan sirke, yarım fincan su, 4 çay kaşığı bal ile 1 çay kaşığı acı sosu karıştırın. Günde 4-5 kez, 1 yemek kaşığı için. Birini özellikle yatmadan önce için. 1 yaşın altındaki bebeklerinize bal vermemeniz gerektiğini unutmayın.

İşte Buyrun Birbiriyle Karıştırılan Sözcükler  Dizini;

Birbiriyle Karıştırılan Sözcükler

aktör = Sinema ve tiyatroda erkek sanatçı
aktris = Sinema ve tiyatroda kadın sanatçı

bilakis = aksine
bilhassa = özellikle

cefakâr = eziyet eden
cefakeş = eziyet gören

çözmek = halletmek
çözümlemek = tahlil etmek

delalet = yol gösterme
dalalet = doğru yoldan şaşma

dansör = erkek dansçı
dansöz = kadın dansçı

eşgal = işler
eşkâl = şekiller (Hırsızın eşkâli)

etkin = faal aktif
etken = faktör

etkin = aktif
edilgin = pasif

folklor = halkbilimi
halkoyunları = halk dansı

haseb(hasebiyle) = neden (nedeniyle)
hesap = matematik alış veriş ilişkisi

irtica = gericilik
iltica = sığınma

istifa = Kişinin bir görevden ayrılaması
istiğfa = bir alacağın ödenmesi kendi isteğiyle ayrılması

kabil = olabilir mümkün
kabîl = soy sınıf; tür gibi

(kabil-i tahammül değil=tahammül edilemez)
(Bu kabil işler = Bu gibi işler)

katl = öldürme işi (katil zanlısı)
katil = öldüren kişi

mahsur = kuşatılmış
mahzur = zarar sakınca

masör = masaj yapan erkek
masöz = masaj yapan kadın

matine = sinema tiyatro konser vb sanatsal etkinliklerin gündüz
gösterisi.
suare = sinema tiyatro konser vb. sanatsal etkinliklerin gece
gösterisi

muhabere=(haber) haberleşme
muharebe = (harb) savaş

muhasebe = hesaplaşma
musahabe = söyleşi

mürteci = gerici
mülteci = sığınmacı

mütehassis = duygulanma
mütehassıs = uzman

mütevazi = eşit
mütevazı = alçakgönüllü

nüfus = insanlar
nüfuz = sözü geçme saygınlık itibar

olasılık = ihtimal
olanak = imkân

öğretim = bilgi verme işi (2000-2001 öğretim yılı)
öğrenim = bilgi alma işi(öğrenim hayatı)

râkip = binici
rakîp = birbirinden üstünlük yarışında kişilerden her biri.

tabii = doğal
tabi = bağlı bağımlı

tahrifat = bozma değiştirme
tahribat= harab etme yıkma

taktir = damıtma
takdir = değer biçme

tanıtmak = takdim etmek
tanıştırmak = iki kişiyi birbirine tanıtmak

teamül = alışılmış uygulama
temayül = eğilim

tefriş etmek = döşemek
teşrif etmek = şereflendirmek

tehdit = gözdağı verme
tahdit = sınırlama

tellal = Meydanda bir şeyi bir şeyi duyuran kişi
tellak = Erkekler hamamında müşterileri yıkayan erkek
natır = Kadınlar hamamında müşterileri yıkayan kadın

-zede = …-den zarar görmüş kişi (kazazede =kaza geçirmiş kişi)
-zade = …-nın oğlu (paşazade =paşa oğlu)

For download high-quality versions of clip;

http://www.islamidavet.com/multimedya/the-candle-spreading-noor-islami-davet/

Yüksek kalitedeki versiyonları aşağıdaki linklerden indirebilirsiniz.

http://www.islamidavet.com/multimedya/nur-sacan-kandil-islami-davet/

limon

Limon yaz-kış insanoğlunun sofrasından eksik etmediği bir meyve. Et yemeklerine, özellikle tavuğa eşlik eden limon, salataların da vazgeçilmez tadıdır.

Tatlıda da kullanılır, tuzlu yemeklerde de; çaya da sıkılır, çorbaya da… Daha bitmedi; limonun yararları saymakla tükenmez! Gribe iyi gelir, iştah açar, insanı güzelleştirir, cildi temizler… Daha neler neler…

1- Lezzet katma: Limon, güçlü narenciye tadı veren popüler bir meyve. Bu tat kabuğundaki yağlardan geliyor. Tipik olarak süslemede kullanılan limonu, yemeğin tarifine göre uzun dilimler halinde kesebilir ya da küçük küçük kıyabilirsiniz. Yemeklere limon lezzeti katmak için, sadece limon kabuğunun dış parçasını rendeleyin ya da keskin bir bıçakla ince ince dilimleyin. Daha acı olan alttaki beyaz kısımdan uzak durun.

2- Gremolata yapmak: Gremolata, İtalya’da meşhur olan, et, balık, dana incikle kullanılan bir çeşni. Sarımsak ve narenciye tadını seviyorsanız gremolata tuz ve biberin yerine servis edilebilir. Gremolata için, eşit oranlarda limon, sarımsak ve maydanozu karıştırın. Birkaç damla zeytinyağı sarımsak tadının yoğunluğunu azaltır.

3- Kaynayan yumurtalar: Pişerken kabuklarının çatlamaması için yumurtayı limon suyuyla fırçalayın. Eğer suya bir çay kaşığı limon suyu eklerseniz, piştikten sonra yumurtalarınızın kabuğu daha kolay soyulur. Ayrıca, limon suyu patateslerin ve karnıbaharın kararmasını da önlüyor.

4- Pörsümüş salataya can verir: Hiçbir şey buruşmuş, pörsümüş salata kadar kötü olamaz. Ancak, limon salataya ikinci bir can verir. Kendini bırakmış yeşilliklerin önceki lezzetli durumuna gelmesi için, bir kâse soğuk suyun içine sadece yarım limon sıkmanız gerekiyor. Sonra kâseyi bir saat kadar buzdolabında bekletin, yeşillikleri dışarı çıkarıp kurulayın.

5- Koruma malzemesi: Limonlar, yeni kesilen birçok meyveyi kararmaktan koruyor. Dilimlenmiş meyveler üzerine biraz limon sıkmak meyvelerin orijinal rengini korumasını sağlar. Bu etki birkaç dakikadan birkaç saate kadar sürebilir ve avokado, elma, şeftali, kayısı ve armut gibi birçok meyveyle birlikte kullanılabilir. Birçok insan, limonun birçok gıdanın tadını geliştirdiğini düşünüyor.

6- Tat geliştirici: Yemeklere limon sıkmak tuz tüketimini azaltır. Fazla tuz, kan basıncını, kalp krizi ile felç riskini de artırır. Amerikalılar günde 7 bin mg’a yakın tuz tüketiyor. Günlük tuz ihtiyacı ise sadece 2 bin 300 mg’dır. Limon suyu, en sevdiğiniz yiyecekler için farklı bir lezzet geliştirmede iyi bir seçenek. Tavuğa, bifteğe, ve sebzeler limon sıkarak lezzetini artırabilirsiniz.

7- Kanserle savaşır: Limon kabuklu siyah ya da yeşil çay içmenin, belirli kanser türlerini, yüzde 70′e varan oranlarda azalttığı belirtiliyor. Limon, cilt kanseri koruyucusu olarak güneş yanığını önlemeye yardım ediyor. Çay ve limon kabuğu kombinasyonunda bulunan doğal içerikler, vücudu cilt kanserine yol açan güneşin zararlı UV ışınlarından koruyor.

8- İçecekleri soğuk tutar: Buz kalıplarınıza bir damla limon suyu ekleyebilirsiniz. Suya, sodaya ve hatta çaya limon eklemek, içeceklerinizin tadının daha iyi olmasını sağlar. Buz kalıbınızı doldurduğunuzda taze limonu ortadan ikiye kesin ve suyun içine sıkın. Birkaç saat sonra herhangi bir soğuk içeceğinize eklemek için harika bir buzunuz olacak.

9- Limonata yapmak: Birkaç limonunuz varsa, limonata yapmayı deneyin. Sıradan bir limonata yapmayın. Yenilikçi olun ve limonatayı ananas veya karpuz suyuna karıştırabilirsiniz. Karışık limonatayı sevmiyorsanız, buz, limon, su ve şekeri karıştırarak hazırladığınız sıradan limonata da içebilirsiniz. Bu klasik içecek her zaman rağbet görecek.

10- Sağlığınıza iyi gelir: Limon suyu birçok yaygın hastalık için doğal, lezzetli bir tedavi. Boğazınız ağrıyorsa günde 3 kez limonlu suyla gargara yapabilirsiniz. Limon böbrek, karaciğe ve kanınızı temizliyor. Ilık ya da sıcak limon suyu, sindirim sisteminize iyi gelir. Sabahları uyanınca limon suyu içerseniz, sindirim ve dolaşım sistemi daha iyi çalışır.

Sıcak yaz günlerinin serinletici içecekleri deyince meyve suları gelir hemen hatırımıza. Misafirlerimize sunduğumuz, hasta ziyaretlerinde ilk düşündüğümüz meyve suları, artık sofralarımızın vazgeçilmezi hâline geldi. Süt ve ayrana isteksiz kimi öğrencinin de beslenme çantasından mutlaka bir meyve suyu çıkar. Piyasalarda çok çeşitli ambalajlarda, istenilen miktarlarda ve farklı bir sürü markalarda üretilen meyve sularının üretim teknolojisi hakkında bilgilenmek isteyeceğinizi düşünüyorum. Böylece, daha doğru tercih yapma ve net kararlar verme fırsatını yakalamış olacağız.

Meyve suyu üretim teknolojisi, teknik isimleriyle kısaca “Ayıklama”, “Yıkama”, “Sınıflama (tasnif)”, “Sap ayırma”, “Çekirdek Çıkarma”, “Meyvenin Parçalanması”, “Meyvenin Isıtılması”, “Presleme”, “Durultma”, “Filtrasyon” ve “Pastörizasyon” şeklinde kısımlara ayrılıyor.

Görüldüğü üzere meyveler fabrikalarda kimi fizikî, kimi de kimyevî olan bu teknolojik işlemlerden geçerek meyve suyu şeklinde tüketiciye sunuluyor. Türkiye’de birkaç firma dışında hemen bütün işletmeler, meyvelerden öncelikle “konsantre” meyve üretip daha sonra meyve suyu îmâlâtına geçiyor. Çünkü meyvelerin üretim ve hasat zamanları farklı olduğundan, her mevsim bütün meyveler hazır bulunamıyor. Meyve suyu talebini yıl boyu karşılamak ve daha ekonomik îmâlât yapıp alım gücünü artırmak için meyve suyu üretiminde konsantreler sıkça kullanılıyor.
 
Meyvelerden Nasıl Konsantre Üretilir?

Meyveler sıkıldıktan sonra, önce meyve suyu ya da meyve püresi elde edilir. Ardından meyve suyu veya püresindeki su, besin değerini olabildiğince koruyarak buharlaştırılır.
Evaporatör denilen aygıtlarla yapılan bu işlemle kalite mümkün olduğunca korunmaya çalışılır. İşte belirli oranda suyu uzaklaştırılan koyu kıvamdaki bu meyve içeriğine “konsantre” denilmektedir.
 Sonra bu konsantreler 95-105 derecede, 30-60 saniye ısıtılarak aseptik (sağlığa zararlı mikro-organizmalardan arındırılmış) ambalajlarda, uygun sıcaklıkta depolanmaktadır.
 
Peki, Bazı Meyve Suları Ambalajlarında “%100 Meyve Suyu” Diye Adlandırılmasına Rağmen İçerik Bilgilerinde Neden Su, Şeker vb. Eklendiği Yazıyor?

Bu, öncelikle meyve suyunun, meyve konsantresinden elde edildiğinin bir göstergesidir. Konsantre meyvelerden meyve suyu üretilirken önceden uçurulmuş suyun yeniden aynı oranda eklenmesi gerekmektedir. Böylece meyvenin doğal özellikleri olabildiğince korunarak içime uygun kıvama getirilmektedir. Tadının da, tabiîliğini değiştirmeden dengelenmesi için Türk Gıda Kodeksine uygun miktarda şeker, glikoz ya da fruktoz eklenmesi gerekmektedir.

 
Meyve Suyu Paketlendikten Sonra Raf Ömrü Ne Kadardır?

Meyve suları, normal şartlarda ambalajlandıktan sonra en az 12 ay içime uygun kalitede olmaktadır. Bu süreye “raf ömrü” denilmektedir. Bu amaçla dolum tarihinden sonraki 12. ay, meyve sularının ambalajında son tüketim tarihi veya SKT olarak yazılır. Yani meyve suyu kapağı açılmadıkça 12 ay boyunca kalitesini korumaktadır. Açıldıktan sonra oda sıcaklığında en çok 2 gün, buzdolabında ise 5-7 gün dayanmaktadır.
 

Meyve Suyu Üretiminde Katkı Maddeleri Kullanılıyor mu?

Dünya ve Türk Gıda Kodeksine göre, meyve sularına tatlandırıcı, renklendirici ve asit düzenleyici gibi katkı maddelerinin belirlenen oranlarda katılmasına izin verilmiştir. Bunlar kanserojen maddeler değillerdir. Maalesef halk arasında, E330 kodlu katkı maddesinin tehlikeli olduğu haberleri yayılmıştır. Oysa E330, sitrik asittir. Bir diğer adı limon asitidir. Bu maddenin, toksikolojik araştırmalar zararlı olmadığını göstermektedir. Bu sonuca JECFA’nın (dünyada gıda katkı maddelerinin toksikolojik çalışmalarının düzenlenmesini, yürütülmesini ve sonuçlarının değerlendirilmesini yapan tek kuruluş) araştırmalarıyla ulaşılmıştır. Ayrıca meyve suyu üretim aşamasında jelatin kullanılmaktadır. Bu da durultma aşamasında, meyve suyuna bulanıklık yapan unsurların çöktürülmesi için gerekmektedir. Genelde de yüzde onluk jelatin çözeltisi yeterli olmaktadır.

 
Meyve Sularında Alkol Mevcut mudur?

Bu sorunun cevabını vermeden önce, sarhoş edici özelliğe sahip olan alkolün “etil alkol” olduğu belirtilmelidir. Etil alkolün diğer bir adı da “ethanol”dür. Meyve ve sebzelerde olgunlaştıkça oluşan fermantasyon sırasında yan ürün olarak belirli oranlarda yüksek oktanlı aromatik alkoller oluşur. Bunlar sarhoş edici özellikte alkoller değildir.
Ancak dalından koparıldıktan sonra uygun olmayan hava şartlarında bekletilen meyvelerde enzimlerin de devreye girmesiyle “etil alkolleşme” başlayabilmektedir. Alkolsüz içeceklerde bulunan etil alkolün iki temel kaynağı vardır:

1. Üretimde bulunulan meyvenin kendisi, konsantresi,
2.  Meyve suyu üretim aşamasında çözücü olarak etil alkol kullanılması.

Bu durum, Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğinin 98-24 numaralı tebliğinin 5-k maddesinde “Alkolsüz içeceklerde etil alkol miktarının en çok 5.0 g/L (yani 1 litrede 5 gram etil alkol) olabileceği” belirtilmektedir. Hatta yakın zamanlarda Tarım Bakanı, bu oranın 3g/L olarak değiştirildiğini açıklamıştır.
 Meyve suyu üretim teknolojisinde durultma, berraklaştırma işlemlerinde de işlem yardımcısı olarak bazı katkı maddelerinin çözünmelerini sağlamak, akıcılığı artırmak için “etil alkol” kullanılmaktadır. Bilhassa alkolsüz gazozlarda en yaygın kullanılan ara çözücü “etil alkol”dür. Gazozlarda tat ve koku verici esanslar da kullanılır. Bunlar yağ cinsinden olup suda çözünemezler. Bunları çözmek için en bol ve en ucuz kullanılan çözücü, “etil alkol”dür. (Aslında etil alkol yerine propylen glycol kullanılabilir. Fakat bu madde çok pahalı olduğundan îmâlâtçıların işine gelmemektedir.)

 Geçtiğimiz aylarda Gebze’deki TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi’nde piyasada bulunan 10 ayrı gazoz markasında, (IFFJ Modifiye Rebelin Metodu, 1983) yöntemiyle etil alkol analizi yaptırılmış, hepsinde farklı oranlarda etil alkol tespit edilmiştir. Öyle görünüyor ki, etil alkol şüphesinden ve sağlığa zararlı olduğundan dolayı, piyasa meyve sularından ve özellikle de asitli içeceklerden toplum olarak uzak durmamız gerekmektedir.

 
“Ekmekte ve Yoğurtta da Alkol Var!” Sözü Doğru mudur?

Ekmeğin mayalanmasında fermantasyon meydana gelir ve “etil alkol” açığa çıkar. Ancak ekmek, 150-200 derece fırınlarda pişerken bu alkol uçar. Çünkü etil alkolün buharlaşma sıcaklığı, 78 santigrat derecedir.
 Yoğurtta mayalanma esnasındaki fermantasyon da laktik asit fermantasyonudur. Laktat, laktik aside dönüşmekte, dolayısıyla alkol şüphesi ortadan kalkmaktadır.
 Bütün bunlardan sonra en iyi çare, hiç şüphesiz, evde hazırlanan mis gibi kompostolar, hoşaflar ve meyve şuruplarıdır. Bu hususta özellikle annelere mühim görevler düşüyor.
Geleceğimiz olan yavrularımıza kendi ürünlerimizi ne kadar çekici hâle getirmeye çalışırsak, o derece karşılığını görürüz. Haydi, hep birlikte tabiî yiyecek ve içeceklerle beslenen, tabiîliği bozulmayan nesiller yetiştirmeye…
Nejla Baş / Şebnem Dergisi

Nedensiz kilo kaybı: Kadınlar, çaba harcamadan kilo verdiklerinden çok sevinirler. Ancak uzmanlar, istenmediği halde kontrol dışı kilo vermenin kanserin önemli belirtilerinden biri olduğunu söylüyorlar. Özellikle bir ay içinde 5 kilo ve fazlasını verirseniz, birşeylerden şüphelenmek gerekiyor. Böyle bir durumda doktora başvurmalı ve gerekli testleri yaptırmanız gerekiyor.

Şişkinlik: Özellikle kadınlarda görülen şişkinlik, yumurtalık kanserinin belirtilerinden biridir. Yumurtalık kanserinin diğer belirtileri ise karın ağrısı ya da pelvis ağrısı, çok fazla yemek yenmediği halde doygunluk hissi ve üriner sistem problemleridir. Sürekli olarak idrara çıkma da bu belirtiler arasındadır. Eğer şişkinlik problemi her gün görülürse ve birkaç haftadan fazla sürerse mutlaka bir uzmana görünmek gerekiyor.

Göğüslerde değişiklikler: Kadınlarda regl döneminde göğüslerde yaşanan değişiklikler dışında eğer göğüste kızarıklık, deride kalınlaşma, pütürleşme görülüyorsa ya da göğüs ucunda şekil değişiklikleri olduysa mutlaka bu işaretleri ciddiye almak gerekiyor. Bunun dışında kadınların her ay kendi kendine göğüs kontrolü yapması gerekiyor. Bu kontrol sırasında göğüste görülen ve ele gelen şişkinlikler varsa vakit kaybetmeden doktora gidilmeli.

Kanama: Özellikle düzenli adet gören kadınlarda meydana gelen ara kanamalar ciddiye alınmalı, çünkü bunlar kanser belirtisi olabilir. Ayrıca menopoz döneminde görülen kanamalar da şüphelenilmesi gereken durumlardandır. Yine bu belirtiler de jinekolojik kanserlerin habercisi olabilir.

Cilt değişimleri: Herkes cilt kanseri için benler ya da güneş lekelerinden şüphelenmesi gerektiğini bilir. Fakat ciltteki değişimler sadece bunlarla sınırlı değildir. Cildiniz de yersiz kanamalar, cildin hassasiyet kazanması gibi değişiklikler de kanser için önemli belirtilerdir.

Yutma zorluğu: Eğer yeme alışkanlıklarınız değişmediği halde yutkunma zorluğu yaşıyorsanız ve sürekli olarak çorba gibi sıvı gıdalar tüketmeye başladıysanız şüphelenmelisiniz. Çünkü, bu belirti çoğunlukla yemek borusu kanserinin habercisi olabiliyor.

Dışkıda kan: Dışkıda kan kolon kanserinin belirtileri arasındadır. Çoğunlukla hemoroid olarak şüphelenilen ve görmezden gelinen bu belirtiyi hafife almamalısınız. Böyle bir durumdan şüphelendiğiniz zaman doktora başvurmalısınız. Teşhis için kolonoskopi yaptırmanız gerekebilir.

Şiddetli karın ağrısı ve depresyon: Karın ağrısıyla birlikte depresyona giren kadınların mutlaka check up yaptırması gerektiğini söyleyen araştırmacılar, depresyon ve pankreas kanseri arasında bir bağlantı olduğunu düşünüyorlar.

Hazımsızlık: genelde hamile kadınlar kilo almaya başladıkları andan itibaren hazımsızlıktan şikayet ederler. Ancak, ortada hamilelik gibi bir durum yoksa hazımsızlık mide, yemek borusu ya da gırtlak kanserinin belirtisi olabiliyor.

Ağızda değişiklikler: Özellikle sigara içenlerin dikkat etmesi gereken ağızdaki beyaz yaralar ya da dildeki beyaz lekeler ağız kanserinin erken belirtileri arasındadır. Böyle bir durumda diş hekiminize ya da uzman bir doktora danışmanız gerekiyor.

Ağrı: Sürekli olan ve uzun süre devam eden ağrılar şüphelenmeniz gereken durumlar arasında yer alıyor. Bir yeriniz sürekli aynı şekilde ağrıyorsa ve geçmiyorsa ihmal etmeden bir doktora gitmelisiniz.

Lenf bezlerinde değişiklik: Kol altınızda ya da boğazınızda yutkunurken lenf bezlerinde zorlanma ya da bir şişlik hissederseniz hastalıktan şüphelenmeniz gerekebilir. Eğer şişlikler bir ay içinde giderek büyüyorsa risk olduğu anlamına geliyor. Bu durumda biyopsi yaptırmanız gerekebilir.

Ateş: Grip ya da bir enfeksiyonda kaynaklanmayan bir nedenden dolayı ateşleniyorsanız, kanserden şüphelenmelisiniz. Ateş çoğunlukla kan ve lenf kanserinin erken dönemde görülen belirtisidir.

Yorgunluk: Diğer birçok hastalığın belirtisi olan yorgunluk, kanserin de belirtileri arasında yer alıyor. Genel olarak kanserin ileri aşamalarında görülebildiği gibi erken dönemde şikayetler arasında yer alabilir. Yorgunluk özellikle mide, kolon ve kan kanseri belirtilerindendir.

Öksürük : Öksürük çoğunlukla grip, nezlenin belirtisi olarak kabul edilir. Fakat öksürüğünüz üç ya da dört haftadan fazla sürüyorsa, şüphelenmeniz gerekiyor. Böyle bir durumda özellikle de bir sigara tiryakisiyseniz doktorunuzdan boğazınızı kontrol etmesini, akciğerlerinize bakmasını istemelisiniz.

-Zaman-

Mazlum Dünya halklarına karşı başlatılmış olan bu kirli biyolojik savaşta ülkemiz insanını korumak için üzerimize düşeni yapmalıyız. Ciddi manada araştırmalar yapıldıktan sonra uygulanması gereken aşıların, insanımızı kobay yerine koyarcasına yapılmasına karşıyız!…

Kampanyamız sadece Sanal Ortamda slogan atma eksenli olmayıp, sizlerden ricamız bulunduğunuz ortamlarda bu konuyu dillendirmenizdir. Bilgi paylaşıldıkça çoğalır.

Kampanya Hakkında detaylı bilgi için tıklayınız.

Yorum yazarak desteğinizi belirtmeyi unutmayınız…

Başka bir çok olay gibi bundan 92 yıl önce, 6 Eylül 1917 günü meydana gelen Haydarpaşa Garı patlaması, bu yüzden kalın bir sır perdesinin arkasına gömülmüştür. Olay, iki satırlık bir resmi tebliğle geçiştirilmiş, millet, patlamanın, bir işçinin elindeki cephane sandıklarından birini yere hızlıca atması yüzünden meydana geldiği masalıyla uyutulmuştu.

Ancak gerçeklerin günün birinde ortaya çıkmak gibi garip bir huyu vardır. İttihatçılar istedikleri kadar bu yalanı cilalamaya çalışsınlar, hatıralarını 1919′da kaleme alan Liman Von Sanders, sabotajın daha kuvvetli bir ihtimal olduğunu yazmıştır bile. Almanlar bizi bunun bir İngiliz operasyonu olduğuna inandırmaya çalışmışlar, kuş uçurtmadığı söylenen Alman istihbaratının nasıl olup da İngilizlerin sabotajını haber alamadığını açıklamamışlardı.

Aslında İstanbul 1917-1918 yıllarında bir “Alman işgali” altındaydı. Her tarafta Alman subayların sözü geçiyor, Alman Genelkurmayı adeta İstanbul’a hükmediyordu. Tam da sakınılan göze çöp batar misali, Almanların ana karargâhı olan Haydarpaşa Garı’nda o korkunç patlama gerçekleşecek, ölenler, yaralananlar olacak, peş peşe infilaklar İstanbulluların yüreklerini ağızlarına getirecek, tahrip olan Gar binası, aylarca o harap yüzüyle vapur yolcularının yüreklerini dağlayacaktı.

İyi de kimin işiydi bu patlama? Hedefi saptırmak isteyenler bir İngiliz uçağının bomba atığını söylüyordu ama uçağı gören eden yoktu. Filistin’de cephane bekleyen Mehmetçiğin umutları biraz daha kararırken, basına sansür uygulanması kimin işine yarayacaktı?

Nihayet bir gün olay aydınlandı. Patlama, İngilizler tarafından değil, Fransızlar tarafından gerçekleştirilmişti. Ama nasıl? Dışarıdan bir sabotajla değil, içeriden bir ihanetle.

Fransız istihbaratı, baştan beri İstan-bul’dan Doğu’ya sevk edilen silah, cephane ve askerleri sıkı sıkıya takibe almıştı. “Nasıl olur?” demeyin, çünkü Almanların içine sızmış olan bir Fransız casusu, Georg Mann adlı Alsacelı deniz askeri, Haydarpaşa’daki karargâhta kritik bir mevkide çalışmakta, olan biteni, ara sıra yaptığı Berlin yolculuklarında şefine gizlice aktarmaktaydı.

Haydarpaşa Garı ve çevresinin patlama günü çekilmiş fotoğrafı.

Böylece Alman karargâhının faaliyeti İtilaf güçlerine ispiyonlanıyor, onlar da özellikle İngilizlerin Filistin cephesinde ellerini rahatlatacak bir tedbiri İstanbul’da almanın çaresine bakıyorlardı. Casus Georg Mann, ekibiyle çalışarak patlayıcıların ateşlenmesini sağlamıştı.

Gün gelmiş, bir tanık hatıralarını bir dergiye anlatarak olayın içyüzünü deşifre etmişti.

A. Baha Özler, Georg Mann’ın mesai arkadaşlarındandı. Patlamanın duyulduğu dakikalarda Cağaloğlu yokuşundan aşağıya doğru koşarken görür arkadaşı Mann’ı. Beraberce bir motora binip Haydarpaşa’ya doğru yola çıkarlar. Garip şey; Mann’ın elinde nereden bulduysa bir fotoğraf makinesi vardır ve patlamanın fotoğraflarını nefes almadan çekmektedir. Tanığımız şüphelenir durumdan ama susar ve İstanbul İtilaf kuvvetlerinin işgaline uğrayıncaya kadar kafasında taşır bu muammayı.

Artık Alman subaylar İstanbul’u terk etmişlerdir. Baha Bey bir gün Kohut Birahanesinde garip giyimli biriyle karşılaşır. Adam kendisini eski arkadaşı Georg Mann olarak tanıtırsa da, o sırada Alman subaylara yaklaşmak İngilizlerce cezalandırıldığı için çekinir. Bunun üzerine Mann cebinden bir karne çıkartıp uzatır. Baha Bey hayret dolu bakışlarla göz atar karneye. Eski arkadaşının adı, “Georges Mann” olmuştur ve altında Fransızca “Bizim adamımızdır” yazılıdır.

Mann, patlamayı kendilerinin gerçekleştirdiklerini göğsünü gere gere anlatmıştır o gün. Baha Bey şaşkındır. Yıllar yılı düşman hesabına çalışan bir istihbaratçı ile birlikte çalışmıştır da haberi olmamıştır. “Derin bir üzüntü duyuyor ve vicdan azabı çekiyordum” diyor ve ekliyor: “Müttefik ve dost bildiğim bu haine kim bilir ne yardımlar yapmış, ne potlar kırmış ve ne haltlar işlemiştim!”

İşte İstanbul’un ve Osmanlı’nın tarihindeki o kara gün, belki de Filistin’in elimizden kayıp gidişini hızlandıran o uğursuz olay, Almanların içine sızmaya başaran Fransız istihbaratının eseriydi. Nitekim dost ve müttefik bildiğimiz Almanlar, Kudüs İngilizlerin eline düşer düşmez sanki şehre savaştıkları İngilizler değil de, kendileri girmiş gibi sokaklara dökülecek ve bu kutsal şehrin Müslümanların elinden kurtarılışını çılgınca kutlayacaklardı.

Peki kim dost, kim düşmandı? Yoksa o sözde dost, bizi düşmanın tahribatından daha derinden mi yıkmıştı?

m.armagan@zaman.com.tr

Mustafa ARMAĞAN